<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
<rss version="2.0"
	xmlns:content="http://purl.org/rss/1.0/modules/content/"
	xmlns:wfw="http://wellformedweb.org/CommentAPI/"
	xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/"
	xmlns:atom="http://www.w3.org/2005/Atom"
	xmlns:sy="http://purl.org/rss/1.0/modules/syndication/"
	xmlns:slash="http://purl.org/rss/1.0/modules/slash/"
	>

<channel>
	<title>Zegary słoneczne i dawne przyrządy astronomiczne &#187; Typy zegarów słonecznych</title>
	<atom:link href="http://www.zegarysloneczne.pl/category/o-zegarach-slonecznych/typy-zegarow-slonecznych/feed/" rel="self" type="application/rss+xml" />
	<link>http://www.zegarysloneczne.pl</link>
	<description>O zegarach słonecznych i tradycyjnych sposobach pomiaru czasu.</description>
	<lastBuildDate>Mon, 16 Nov 2009 23:42:04 +0000</lastBuildDate>
	<generator>http://wordpress.org/?v=2.8.5</generator>
	<language>en</language>
	<sy:updatePeriod>hourly</sy:updatePeriod>
	<sy:updateFrequency>1</sy:updateFrequency>
			<item>
		<title>Zegary wertykalne (pionowe)</title>
		<link>http://www.zegarysloneczne.pl/zegary-wertykalne-pionowe/</link>
		<comments>http://www.zegarysloneczne.pl/zegary-wertykalne-pionowe/#comments</comments>
		<pubDate>Sat, 07 Nov 2009 16:13:38 +0000</pubDate>
		<dc:creator>admin</dc:creator>
				<category><![CDATA[Polecane]]></category>
		<category><![CDATA[Typy zegarów słonecznych]]></category>
		<category><![CDATA[obliczenia]]></category>
		<category><![CDATA[zegar wertykalny (pionowy)]]></category>

		<guid isPermaLink="false">http://zegarysloneczne.dfirma.pl/?p=3</guid>
		<description><![CDATA[Innym typem zegarów słonecznych są zegary umieszczone na ścianach pionowych.

Tak jak w poprzednich typach pręt rzucający cień jest ustawiony w sposób opisany wyżej. Górnym swoim końcem przymocowany jest do ściany i odchylony od niej w stronę południową w ten sposób, że z poziomem tworzy kąt j, czyli ze ścianą  pionową (90o-j) (rys. 6 a, [...]]]></description>
			<content:encoded><![CDATA[<p>Innym typem zegarów słonecznych są zegary umieszczone na ścianach pionowych.</p>
<p><span id="more-3"></span><br />
Tak jak w poprzednich typach pręt rzucający cień jest ustawiony w sposób opisany wyżej. Górnym swoim końcem przymocowany jest do ściany i odchylony od niej w stronę południową w ten sposób, że z poziomem tworzy kąt <span style="font-family: Symbol;">j</span>, czyli ze ścianą  pionową (90o-<span style="font-family: Symbol;">j</span>) (rys. 6 a, b, c).<br />
<img class="size-full wp-image-4  alignleft" title="Zegar słoneczny wertykalny na ścianie południowej" src="http://zegarysloneczne.dfirma.pl/wp-content/uploads/2009/11/wertykalne_rys01.gif" alt="Zegar słoneczny wertykalny na ścianie południowej" width="199" height="231" /><br />
Podziałka umieszczona na ścianie składa się z linii rozchodzących się promieniście od punktu przymocowania pręta i podobnie jak przy zegarze poziomym jest niejednostajna. Najprostszą postać posiada wtedy, kiedy ściana, na której umieszczony jest zegar, zwrócona jest dokładnie w stronę południową, czyli znajduje się w płaszczyźnie wschód-zachód. Pręt rzucający cień odchylony dolnym końcem w stronę południową znajduje się w płaszczyźnie pionowej prostopadłej do ściany. Godzina 12 określona jest linią pionową skierowaną w dół od punktu przymocowania pręta; podziałki odpowiadające godz. 6 i 18 przebiegają poziomo, inne zaś godziny umieszczone są symetrycznie po obu stronach godz. 12. Określenie tych podziałek pośrednich można wykonać za pomocą wzoru dla zegara pionowego:</p>
<p><img class="aligncenter size-full wp-image-5" title="wertykalne_wzor01" src="http://zegarysloneczne.dfirma.pl/wp-content/uploads/2009/11/wertykalne_wzor01.gif" alt="wertykalne_wzor01" width="150" height="20" /><span style="color: navy; font-size: xx-small;"><strong><br />
</strong></span>We wzorze  tym <span style="font-family: Symbol;">b</span> oznacz kąt między linią pionową odpowiadającą  godzinie 12 a podziałką dla godziny szukanej. Wartości <span style="font-family: Symbol;">j</span> i <span style="font-family: Symbol;">t</span> oznaczają odpowiednio: <span style="font-family: Symbol;">j</span> szerokość geograficzną miejsca, dla którego robimy zegar,  <span style="font-family: Symbol;">t</span> czas liczony od południa, czyli od godziny 12. Np.  dla godziny 14 <span style="font-family: Symbol;">t</span> wynosi: 14-12=2 godz., co po zamianie  na stopnie daje <span style="font-family: Symbol;">t</span> =2&#215;15<sup>o</sup>=30<sup>o</sup>.<br />
<span style="color: navy; font-size: xx-small;"><strong></strong></span>Jeżeli ściana, na której umieszczony jest zegar, nie jest  dokładnie zwrócona na południe, podziałka będzie niesymetryczna.</p>
<p><img class="size-full wp-image-6 alignleft" title="Zegar słoneczny wertykalny na ścianie południowo-zachodniej" src="http://zegarysloneczne.dfirma.pl/wp-content/uploads/2009/11/wertykalne_rys02.gif" alt="Zegar słoneczny wertykalny na ścianie południowo-zachodniej" width="250" height="171" />Pręt rzucający cień musi jednak zachować swoje położenie w płaszczyźnie północ-południe. W stosunku do ściany będzie przeto odchylony w ten sposób, że z jednej strony znajdzie się bliżej ściany i tutaj wystąpi zagęszczenie podziałek godzinnych, z drugiej zaś strony odpowiednie odstępy będą znacznie szersze. Przy tym godz. 12 pozostanie nadal na linii skierowanej pionowo w dół, ale godz. 6 i 18 nie będą na liniach poziomych, lecz ukośnych, skierowanych jedna do góry, a druga w dół (Rys. 7 a, b).</p>
<p>Jeżeli  przez <span style="font-family: Symbol;">j</span> określimy kąt, o jaki odchyla się ściana od kierunku wschód-zachód, w ten sposób, że część zachodnia jest skręcona ku północy, czyli ściana jest zwrócona w kierunku południowo-zachodnim, to podziałki można obliczyć ze wzoru:</p>
<p><img class="aligncenter size-full wp-image-7" title="wertykalne_wzor02" src="http://zegarysloneczne.dfirma.pl/wp-content/uploads/2009/11/wertykalne_wzor02.gif" alt="wertykalne_wzor02" width="350" height="223" /><br />
<strong>autor tekstu: Krzysztof  Igras</strong></p>
]]></content:encoded>
			<wfw:commentRss>http://www.zegarysloneczne.pl/zegary-wertykalne-pionowe/feed/</wfw:commentRss>
		<slash:comments>0</slash:comments>
		</item>
	</channel>
</rss>
